جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (8)

الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (8)

هم چنان حرف «الف»، اما این بار، بخش هشتم:

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (7)

الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (7)

در این شماره ی جدول واژگان با رعایت همان قانون های شماره های پیشین، نکته ی تازه یی را نیز به آن افزودیم. برخی مدخل ها دارای چند معنا هستند. برای ایجاد فاصله ی درست، میان هر معنا با معنای جدید، نشانه ی نقطه ویرگول (؛) گذاشته شده است.

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (6)

الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (6)

از ابتدای این روند جدید جعبه ی «ادبیات در خبر» و تهیه ی جدول واژگانی که به درد خبرنگاران می خورد، چند نکته را یادآوری کردیم که جمع بندیِ آن در این مطلب چنین می شود:

   جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (5)

الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (5)

در مطلب این هفته نیز ادامه ی حرف «الف» را پی گرفته ایم. خبرنگاران ارجمند به چند نکته ی دیگر درباره ی واژه های برابر توجه نمایند:

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (4)

دکتر الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (4)

هم چنان در مدخل الف و برابرهای واژگان با آغاز این حرف الفبای فارسی هستیم. در این مطلب، دو نکته به نکته های پیشین اضافه شده است: در برخی نمونه ها به جای نشانه ی مساوی (=)، جمله ی «که باید چنین تغییر کند» آمده. این مدخل ها، مربوط به واژگانی ست، که کاربرد آن در زبان خبر نادرست به شمار می آید. بنابراین، مانند نمونه های پیشین، نمی توان هر دو بخش نمونه (هم متن خبر، هم ویرایش نویسنده) را درست دانست؛ و تنها جمله یی درست است، که پس از این عبارت آمده باشد: که باید چنین تغییر کند.

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (3)

سیده الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (3)

در مطلب این هفته نیز ادامه ی حرف «الف» را پی گرفته ایم. خبرنگاران ارجمند به چند نکته ی دیگر درباره ی واژه های برابر توجه نمایند:

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (2)

الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران (2)

در مطلب پیشین گفته شد، که قصد آن ا ست دایرهی واژگان درستِ خبرنگاران افزایش یابد. گاهی خبرنگار برای انتخاب یک واژه ساعت ها ذهن خود را میکاود، تا برابر واژگانیِ درست و دقیقی را در متن خبر خود بیابد و وارد نماید. از سوی دیگر، گاهی خبرنگار –ندانسته - واژه‪یی را استفاده می‬کند که از نظر دستوری نادرست است؛ برای مثال، ایراد گرته برداری دارد، یا غلط مصطلح است، یا در حوزه ی درازنویسی وارد شده. جدول هایی که از این پس در جعبه ی «ادبیات در خبر» خواهید دید، مجموعه یی از واژگان کاربردی و کمابیش عمومیِ خبرنگاران است که به ترتیب حروف الفبا مرتب شده . مطلب قبل، درباره ی حرف «آ» بود. این هفته نوبت بخش نخست حرف «الف» است.‬

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران(1)

الهام باقری

جدول واژگان ویراستاری برای خبرنگاران(1)

آن چه در ادامه می بینید، جدولی است برای خبرنگاران که برابرهای واژگان نادرست حوزه ی عمومیِ خبرنگاری را در اختیارشان می گذارد.این برابرها هنگام نگارش مقاله بسیار کارآمد هستند. جدولی که در چند هفته ی آینده خواهید دید، به ترتیب حروف الفبا و به دو منظور تهیه شده است:

جمله های خود را چه گونه می سازید؟(1)

الهام باقری

جمله های خود را چه گونه می سازید؟(1)

می دانم! جمله نویسی در زبان فارسی، از درس های ابتدایی بود و شما هم خوب بلدید جمله بنویسید! اما کاش هنوز مثل دوران کودکی می توانستیم با جمله های ساده، سر و ته یک خبر را هم بیاوریم! اما نمی شود! انگار دستی می خواهیم جمله هایمان لباس ساده و راحت شان را دربیاورند و اتوکشیده و عصا قورت داده خودشان را نشان دهند. خوب است بدانیم در زبان فارسی، جمله را از نظر ساختاری سه دسته تقسیم کرده اند. مقصود از ساختار جمله، تعداد فعل های یک جمله و تکمیل معنای آن است. گاهی جمله با یک فعل معنایش کامل می شود؛ اما گاهی، ساختارش پیچیده تر است و رابطه یی معنادار میان دو یا چند فعل شکل می گیرد. در این مطلب، قصد ما این است که جمله های فارسی را از نظر ساختاری تشریح کنیم! درست مانند پزشکان در اتاق تشریح!

دستور خط فارسی11/ عدد را چگونه بنویسیم: عددی؟ یا حرفی؟

الهام باقری

دستور خط فارسی11/ عدد را چگونه بنویسیم: عددی؟ یا حرفی؟

عددنویسی، بخشی از دستور خط فارسی ست که در رسانه با کتاب توفیر دارد. هم چنین در کتاب های علوم متفاوت نیز عددنویسی تغییر می کند. بی شک عددنویسی در تیتر و بدنه ی مطلب نیز اندکی تفاوت دارد. در گفتار این بار، قصد این است که شیوه ی عددنویسی در رسانه ها توضیح داده شود و با فرمولی کلّی و ساده و شناخت استثناهای آن فرمول، دستور خط در این زمینه سریع تر نهادینه شود.

دستور خط فارسی 10 /«الف مقصوره» چیست؟ «الف ممدوده» کدام است؟!

سیده الهام باقری

دستور خط فارسی 10 /«الف مقصوره» چیست؟ «الف ممدوده» کدام است؟!

چون خط فارسیِ کنونی با خط عربی بسیار نزدیک هم است، کلمه هایی را که از عربی به زبان فارسی آمده اند، گاهی با دستور خط عربی می نویسیم؛ گاهی با دستور خط فارسی! که باعث می شود برخی واژه ها دو یا چند املا داشته باشند. اگر یادتان باشد، همین چند املایی درمورد نگارش همزه وجود داشت. در مطلب این هفته نیز درباره ی نگارش دو حرف عربی که در فارسی راه یافته اند، و تفاوت نگارش آن ها در عربی و فارسی سخن می گوییم.

دستور خط فارسی(9) «مسأله» این است؟ یا «مسئله» این نیست؟!

سیده الهام باقری

دستور خط فارسی(9) «مسأله» این است؟ یا «مسئله» این نیست؟!

نگارش همزه در زبان فارسی، یکی از پردردسرترین دستورهای خط را دارد؛ زیرا شیوه ی نگارش آن در گذر تاریخ فرهنگستان زبان و ادب فارسی مرتب تغییر کرده است. همین تغییر مداوم، سبب شده، در نگارش رسانه یی نیز، با چند دستور خط برای یک واژه روبه رو شویم. در مطلب این هفته، ضمن بررسیِ واژگان همزه دار، درباره ی دستور خط و آسان ترین راه یادگیری و یک سان سازیِ آن ها سخن می گوییم و امیدواریم بتوانیم –مانند دستور خط دیگر زبان ها- برای همه ی واژگان همزه دار با قاعده یی کلّی، شیوه ی نگارش واحدی را در زبان فارسیِ معیار داشته باشیم، تا آموزش پذیرهای زبان و خط فارسی به آشفتگی در نگارش فارسی دچار نشوند!

1 | 2 | 3بعدی